Chọc hút tủy xương là thủ thuật quan trọng trong chẩn đoán và theo dõi điều trị các bệnh lý huyết học. Tuy xuất hiện nhiều trong thực nghiệm lâm sàng nhưng không phải người bệnh nào cũng hiểu rõ chọc hút tủy xương trong trường hợp nào bác sĩ sẽ chỉ định, quy trình thực hiện ra sao, có nguy hiểm không hay cần chuẩn bị những gì trước khi can thiệp.
Tủy xương và vai trò của thủ thuật chọc hút tủy
Tủy xương là mô lỏng – xốp nằm ở trung tâm của một số xương lớn như xương chậu, xương đùi, xương ức. Đây là “nhà máy sản xuất máu” của cơ thể, nơi tạo ra hồng cầu, bạch cầu và tiểu cầu từ các tế bào gốc. Khi xuất hiện rối loạn tại tủy, số lượng hoặc chất lượng tế bào thay đổi, gây ra nhiều bệnh lý từ nhẹ đến nguy hiểm như thiếu máu, giảm tiểu cầu, bạch cầu đa cấp, đa u tủy xương, ung thư máu,…
Chọc hút tủy xương trong trường hợp nào?
Đây là câu hỏi quan trọng nhất đối với bệnh nhân chuẩn bị xét nghiệm lâm sàng. Thực tế, không phải ai cũng cần chọc hút tủy, thủ thuật chỉ được tiến hành khi thực sự cần thiết.
Bác sĩ sẽ được chỉ định chọc hút tủy xương trong các trường hợp:
Rối loạn tế bào máu không rõ nguyên nhân
- Thiếu máu dai dẳng dù đã điều trị
- Giảm hoặc tăng tiểu cầu, tiểu cầu bất thường
- Giảm toàn thể huyết cầu ( pancytopenia)
Đây là dấu hiệu tủy xương không sản xuất máu bình thường và cần kiểm tra trực tiếp.
Nghi ngờ bệnh huyết học ác tính
- Bệnh bạch cầu cấp và mạn tính
- Đa u tủy xương
- U lympho ác tính
Việc chọc hút tủy xương giúp phát hiện tế bào ung thư sớm, tăng cơ hội điều trị.
Theo dõi đáp ứng điều trị ung thư máu
Trong quá trình hóa trị, bác sĩ cần biết liệu phác đồ đang có hiệu quả hay không. Nếu tế bào ác tính giảm thì phác đồ phù hợp. Nếu không cải thiện thì cần đổi phương pháp.
Xác định ung thư di căn vào tủy xương
Nhiều ung thư rắn có thể lan đến tủy: đặc biệt là ung thư vú, ung thư phổi, ung thư tuyết tiền liệt. Chọc húy giúp phát hiện di căn sớm trước khi có triệu chứng rõ rệt.
Tìm nguyên nhân sốt kéo dài không rõ nguyên nhân
Trường hợp bệnh nhân sốt dai dẳng nhiều tuần, xét nghiệm máu bất thường, bác sĩ thường chỉ định chọc hút để loại trừ ung thư máu hoặc rối loạn sinh tủy.
Rối loạn chuyển hóa sắt – nghi nhiễm sắc tố sắt
Thử nghiệm này giúp đánh giá chất lượng sắt dự trữ trong tủy, xác định thiếu/ thừa sắt, hỗ trợ chẩn đoán bệnh Hemochromatosis.
Tóm lại, chọc hút tủy xương được chỉ định khi cần xác định nguyên nhân rối loạn tạo máu, nghi ngờ ung thư máu, theo dõi đáp ứng điều trị hoặc đánh giá di căn.
Quy trình chọc húy tủy xương được thực hiện như thế nào?
Nhiều bệnh nhân lo lắng thủ thuật này đau và phức tạp. Thực tế, nếu thực hiện đúng kỹ thuật với kim chuyên dụng sắc bén, thời gian chỉ từ 10 – 15 phút, ít xâm lấn và an toàn.
Trước khi chọc hút ( giai đoạn chuẩn bị)
Người bệnh cần tuân thủ các yêu cầu:
- Nhịn ăn từ 12 giờ đêm trước ngày thực hiện
- Ngưng insulin/ thuốc tiểu đường theo hướng dẫn
- Xét nghiệm máu – kiểm tra đông máu
- Báo cho bác sĩ nếu dị ứng thuốc tê
- Không tự ý sử dụng rượu, chất kích thích trước thủ thuật
- Cần có người thân đi cùng
Chuẩn bị tốt giúp giảm đau, rút ngắn thời gian và hạn chế biến chứng.
Trong khi thực hiện thủ thuật
Bác sĩ sẽ:
- Khử khuẩn vùng lấy mẫu ( thường là gai chậu sau)
- Gây tê tại chỗ
- Đưa kim chọc hút tủy xương xuyên vào vỏ xương
- Hút dịch tủy và đưa vào lọ xét nghiệm
- Ép cầm máu và băng vết chọc
Một số trường hợp lấy thêm mẫu sinh thiết tủy cùng lúc.
Chăm sóc sau chọc hút
- Giữ khô băng 24 giờ
- Không tắm bồn – không bơi – không vận động mạnh
- Báo ngay bác sĩ nếu có sưng, đỏ, chảy dịch, sốt
Thông thường, bệnh nhân có thể sinh hoạt nhẹ lại sau 24 – 48 giờ.
Đọc kết quả chọc hút tủy xương
Sau khi lấy mẫu tủy xương được gửi đến phòng xét nghiệm, bác sĩ sẽ phân tích các chỉ số quan trọng để xác định tình trạng tạo máu của cơ thể. Trước hết là số lượng tế bào gốc tạo máu, giúp phát hiện thiếu hụt hoặc tăng sinh bất thường. Song song đó, hình thái tế bào được quan sát nhằm diện tế bào ác tính – dấu hiệu cảnh báo nguy cơ ung thư máu.
Mẫu tủy cũng được đánh giá về lượng sắt dự trữ, từ đó xác định thiếu sắt, ứ sắt hay rối loạn chuyển hóa liên quan đến sắt. Cuối cùng, bác sĩ sẽ xem xét cấu trúc mô tủy, kiểm tra sự xơ hóa hoặc xâm lấn của khối u để đánh giá mức độ tiến triển bệnh.
Thông thường, bệnh nhân sẽ được nhận kết quả sau 2 – 7 ngày, tùy phương pháp xét nghiệm và mức độ phân tích yêu cầu.
Chọc hút tủy xương có nguy hiểm không?
Đây là thủ thuật an toàn, biến chứng hiếm gặp nếu thực hiện đúng quy trình. Một số phản ứng có thể gây ra nhưng đa phần nhẹ:
- Đau âm ỉ tại vị trí lấy mẫu
- Thâm bầm vùng chọc kim
- Chảy máu nhẹ
- Nhiễm trùng (rất hiếm, <1%)
Rủi ro phụ thuộc nhiều vào chất lượng kim sử dụng và kỹ thuật của bác sĩ. Vì vậy, Y tế luôn ưu tiên kim đạt chuẩn cao, sắc bén giúp giảm đau – rút thời gian thao tác – hạn chế tổn thương mô.
Mua kim chọc hút tủy xương uy tín, chất lượng tại Công ty Cổ phần Y Dược Bắc Nam
Để quá trình chọc hút tủy diễn ra chính xác, êm ái và hạn chế tối đa biến chứng, chất lượng kim chọc tủy là yếu tố quyết định hàng đầu. Công ty cổ phần Y dược Bắc Nam hiện là đơn vị phân phối chuyên nghiệp các dòng kim chọc hút tủy xương được nhiều bệnh viên, cơ sở Y tế tin dùng. Sản phẩm nổi bật với độ sắc bén cao, giúp xuyên vỏ xương nhẹ nhàng, giảm đau cho người bệnh; vô khuẩn, đóng gói chuẩn y tế đảm bảo an toàn trong quá trình thao tác.
THÔNG TIN LIÊN HỆ
Công ty cổ phần y dược Bắc Nam là một trong các doanh nghiệp hàng đầu trong việc cung cấp các thiết bị y tế, chăm sóc sức khỏe gia đình như kim châm cứu, kim cấy chỉ, kim liền chỉ, bơm tiêm insulin và các loại trà thảo mộc, dược liệu khô.
Quý khách hàng có nhu cầu vui lòng liên hệ:
Địa chỉ: P502, B5 DA khu nhà ở TT, Lô A, ô đất 1.14HH Nguyễn Tuân, Phường Thanh Xuân, Thành phố Hà Nội, Việt Nam
Hotline: 0852.450.974
Quý khách hàng muốn nhận ủy quyền thầu vui lòng liên hệ số Hotline: 0987.427.898
Email: yduocbacnam@gmail.com
Website: yduocbacnam.vn
Fanpage: Y Dược Bắc Nam Banapha
